TOP 10 ქვეყანა, სადაც ბენზინი ყველაზე იაფია

სანამ მსოფლიოს უმეტეს ნაწილში მძღოლები ბენზინგასამართ სადგურებზე ყოველ ვიზიტის შემდეგ სახლში შეთხელებული საფულეებით ბრუნდებიან, პლანეტის ზოგიერთ წერტილში ავზის სრულად ავსება იმაზე იაფი ჯდება, ვიდრე ერთი ბოთლი სასმელი წყლის ყიდვა. გლობალურ ბაზარზე ბენზინის საშუალო ფასი ლიტრზე დაახლოებით $1.50–$1.60 დოლარს შეადგენს, თუმცა არსებობს ქვეყნები, სადაც ეს ციფრი ცენტების ფარგლებში მერყეობს. წარმოგიდგენთ მსოფლიოს 10 ქვეყანას, სადაც 2026 წლის მონაცემებით ბენზინი ყველაზე იაფია.

სანამ უშუალოდ სიაზე გადავალთ, უნდა დავაზუსტოთ, რომ გლობალური საწვავის ფასებს შორის ასეთი კოლოსალური განსხვავება ორ ძირითად ფაქტორზეა დამოკიდებული: საკუთარი ნავთობის მოპოვების მასშტაბებსა და სახელმწიფო სუბსიდიებზე. ნავთობით მდიდარი ქვეყნები ხშირად იყენებენ შიდა ბაზრის სუბსიდირებას მოსახლეობის სოციალური მხარდაჭერისა და პოლიტიკური სტაბილურობის შესანარჩუნებლად...

მე-10 ადგილი — საუდის არაბეთი — ~$0.62 / ლიტრი

OPEC-ის დეფაქტო ლიდერი და მსოფლიოში ნავთობის უმსხვილესი ექსპორტიორი ათეულში ბოლო ადგილს იკავებს. მიუხედავად იმისა, რომ Vision 2030 რეფორმების პოლიტიკის ფარგლებში საუდის არაბეთმა საწვავის შიდა ფასები ოდნავ გაზარდა ეკონომიკის დივერსიფიკაციისთვის, ბენზინი აქ მაინც ორჯერ იაფია, ვიდრე ევროპის ან ამერიკის უმეტეს ქვეყნებში.

მე-9 ადგილი — კატარი — ~$0.57 / ლიტრი

მსოფლიოში ერთ სულ მოსახლეზე ერთ-ერთი ყველაზე მაღალი მშპ-ის მქონე კატარი თავის მოქალაქეებს უმაღლესი ცხოვრების დონის პარალელურად ძალიან იაფ ენერგორესურსებს სთავაზობს. ნავთობისა და თხევადი აირის ექსპორტი ქვეყანას საშუალებას აძლევს შიდა ბაზარი მაქსიმალურად „დაინდოს“.

მე-8 ადგილი — ეგვიპტე — ~$0.45 / ლიტრი

მიუხედავად იმისა, რომ ბოლო წლებში ეგვიპტემ საერთაშორისო სავალუტო ფონდის რეკომენდაციით საწვავის სუბსიდიები ოდნავ შეამცირა, ადგილობრივი მოპოვებისა და სახელმწიფოს კონტროლის წყალობით, ქვეყანაში ბენზინი გლობალურ საშუალო მაჩვენებელზე ბევრად იაფი რჩება.

მე-7 ადგილი — თურქმენეთი — ~$0.43 / ლიტრი

ცენტრალური აზიის ეს ქვეყანა ბუნებრივი აირისა და ნავთობის უზარმაზარი რესურსებითაა ცნობილი. თურქმენეთში ენერგორესურსების დაბალი ფასი სახელმწიფოს სოციალური პოლიტიკის ქვაკუთხედს წარმოადგენს, რაც მძღოლებისთვის საწვავზე ძალიან დაბალ ტარიფებს უზრუნველყოფს.

მე-6 ადგილი — ალჟირი — ~$0.35 / ლიტრი

ჩრდილოეთ აფრიკის სახელმწიფო მდიდარია როგორც ნავთობით, ისე ბუნებრივი აირით. ალჟირში ენერგოსექტორი სახელმწიფოს მკაცრ კონტროლს ექვემდებარება, ხოლო ბენზინის დაბალი ფასი ტრანსპორტის ხელმისაწვდომობის გარანტიაა.

მე-5 ადგილი — კუვეიტი — ~$0.34 / ლიტრი

საპატიო ხუთეული, ცხადია, სპარსეთის ყურის სახელმწიფოთი იწყება... კუვეიტი ნავთობის კოლოსალური მარაგებითა და მცირე მოსახლეობით გამოირჩევა. შესაბამისად, მაღალი შემოსავლების ფონზე, კუვეიტის მმართველებს უპრობლემოდ შეუძლიათ შიდა ბაზარზე ენერგორესურსებზე ფასები მინიმალურ ნიშნულზე შეინარჩუნონ.

მე-4 ადგილი — ანგოლა — ~$0.33 / ლიტრი

აფრიკის კიდევ ერთი მსხვილი ნავთობექსპორტიორი ქვეყანა, სადაც ეს წიაღისეული ეკონომიკის მთავარი მამოძრავებელი ძალაა. აქ საწვავი და მასთან დაკავშირებული სუბსიდიები ტრანსპორტირების ხარჯების შესამცირებლად და მოსახლეობისთვის ცხოვრების (ოდნავ მაინც) შესამსუბუქებლად გამოიყენება... 

მე-3 ადგილი — ვენესუელა — ~$0.035 / ლიტრი

ათწლეულების განმავლობაში ვენესუელა მსოფლიოში ყველაზე იაფი ბენზინის სამშობლოდ ითვლებოდა. პლანეტაზე ნავთობის უდიდესი დადასტურებული მარაგების მქონე ქვეყანაში ჰიპერინფლაციამ და მძიმე ეკონომიკურმა კრიზისმა ფასების პოლიტიკა ოდნავ შეცვალა, თუმცა მასობრივი სახელმწიფო სუბსიდიების წყალობით, ვენესუელა მსოფლიო სამეულში ადგილს მყარად ინარჩუნებს.

მე-2 ადგილი — ირანი — ~$0.029 / ლიტრი

ყველასათვის კარგადაა ცნობილი, რომ ირანი მსოფლიოში ნავთობისა და ბუნებრივი აირის ერთ-ერთ უდიდეს რეზერვს ფლობს. ენერგორესურსებზე დაბალი ფასი ქვეყნის სოციალური უზრუნველყოფის სისტემის ფუნდამენტურ ნაწილად ითვლება. საერთაშორისო სანქციებისა და ეკონომიკური ზეწოლის მიუხედავად, ირანში საწვავი კვლავ სიმბოლურ ფასად იყიდება.

1-ელი ადგილი — ლიბია — ~$0.024 / ლიტრი

მსოფლიო სარეიტინგო ცხრილის უდავო ლიდერი ლიბიაა. აფრიკულ სახელმწიფოს, რომელიც სამოქალაქო ომმა გასულ ათწლეულში ძალიან დააზარალა, ნავთობის უზარმაზარი მარაგები აქვს. მიუხედავად პოლიტიკური არასტაბილურობისა და ეკონომიკური გამოწვევებისა, აქ ნავთობის ექსპორტიდან მიღებული შემოსავლები შიდა სუბსიდირებისთვის გამოიყენება. შედეგად, ლიბიაში $10 დოლარის ბენზინი, დაახლოებით, 6000 კილომეტრის გასავლელადაა საკმარისი!

ბოლოს კი, შედარებისთვის: მსოფლიოში ყველაზე ძვირი ბენზინი ჰონგ-კონგშია, სადაც 1 ლიტრი საწვავის ფასი $4.40 დოლარს (დაახლოებით 12 ლარს) აჭარბებს — რაც თითქმის 180-ჯერ მეტია ლიბიურ ტარიფზე!